Otyłość to jeden z najpoważniejszych problemów zdrowotnych współczesnych czasów, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych, gdzie ponad jedna trzecia dorosłych osób zmaga się z nadwagą. W obliczu tego kryzysu zdrowia publicznego, przedstawiciele służby zdrowia intensywnie poszukują innowacyjnych rozwiązań, by skutecznie zredukować otyłość. Na horyzoncie pojawia się nowa nadzieja: oksytocyna w formie aerozolu do nosa. Badania sugerują, że może ona pomóc w poprawie samokontroli, co jest kluczowe w walce z nadmiernym apetytem.
Zespół naukowców, kierowany przez dr Franziskę Plessow z Harvard Medical School oraz Massachusetts General Hospital w Bostonie, przedstawił swoje przełomowe ustalenia podczas 98. dorocznego spotkania Stowarzyszenia Endokrynologicznego. Oksytocyna, znana jako «hormon miłości», wytwarzana jest w mózgu i transportowana do przysadki mózgowej, gdzie odgrywa kluczową rolę nie tylko w procesach związanych z porodem czy karmieniem, ale także w regulacji apetytu oraz masy ciała.
W USA syntetyczna forma oksytocyny, znana jako Pitocyna, jest stosowana w medycynie w celu indukcji porodu, jednak aerosol do nosa nie jest jeszcze zatwierdzony do użytku poza badaniami klinicznymi.
W zeszłym roku naukowcy z Massachusetts General Hospital odkryli, że stosowanie aerozolu do nosa może zmniejszyć spożycie kalorii i tłuszczu, nie wpływając jednocześnie na apetyt. Jednakże, zespół nie był w stanie dokładnie określić mechanizmu, który za tym stoi.
Nowa strategia leczenia otyłości?
«Poznanie mechanizmów działania oksytocyny w formie aerozolu do nosa jest kluczowe dla rozwijania tej metody jako nowej strategii leczenia otyłości» – komentuje Plessow.
Szybkie fakty o oksytocynie
- Oksytocyna jest wytwarzana w podwzgórzu
- Działa zarówno jako hormon, jak i neurotransmiter
- Nazywana «hormonem miłości», ma kluczowe znaczenie w procesach takich jak seks, poród i karmienie piersią.
W celu lepszego zrozumienia, jak oksytocyna może wpływać na impulsywne zachowania, zespół przeprowadził specjalne testy psychologiczne. Badani musieli kontrolować swoje reakcje na różne bodźce wizualne, co pozwoliło określić, w jaki sposób oksytocyna wpływa na ich zdolność do samoregulacji.
W badaniach wzięło udział dziesięciu mężczyzn w wieku od 23 do 43 lat, którzy mieli nadwagę lub otyłość. Uczestnicy przeszli test dwukrotnie, otrzymując raz oksytocynę, a raz placebo, w sposób podwójnie ślepy, co zapewniło obiektywność wyników.
Oksytocyna obniża spożycie żywności poprzez poprawę samokontroli
Wyniki badania były obiecujące. Po zastosowaniu oksytocyny, uczestnicy rzadziej naciskali przycisk w sytuacjach, gdy nie powinni tego robić. To sugeruje, że oksytocyna może rzeczywiście poprawiać kontrolę nad impulsami, co jest kluczowe w kontekście ograniczenia nadmiernego spożycia jedzenia.
Jak mówi Plessow: «Zrozumienie tego mechanizmu może prowadzić do dużych badań klinicznych, które pomogą zidentyfikować pacjentów, którzy mogą skorzystać z takiego leczenia oraz umożliwić optymalizację terapii».
Jednak badania przeprowadzono na mężczyznach, co oznacza, że konieczne będą dalsze testy z udziałem kobiet. Naukowcy muszą również zgłębić, w jaki sposób oksytocyna wpływa na samokontrolę oraz jak ten mechanizm wpływa na regulację spożycia jedzenia, ponieważ nie wszystkie przypadki przejadania się są wynikiem problemów z samokontrolą.
Plessow podkreśla, że wyniki są «obiecujące» i zauważa, że aerozol do nosa «nie wywołuje poważnych skutków ubocznych i jest mniej inwazyjny niż operacje bariatryczne».
Warto również wspomnieć o badaniach z 2015 roku, które wykazały, że oksytocyna w aerozolu do nosa zmniejsza spożycie kalorii u zdrowych mężczyzn, co dodatkowo potwierdza potencjał tego hormonowego podejścia w walce z otyłością.
Aktualne badania i przyszłość oksytocyny
W 2024 roku kontynuowane są badania nad oksytocyną, które dostarczają coraz to nowych informacji na temat jej potencjalnych zastosowań w terapii otyłości. Nowe badania wskazują na złożoność działania oksytocyny oraz jej wpływ na zachowania związane z jedzeniem. Naukowcy badają także efekty długoterminowego stosowania aerozolu oraz jego wpływ na różne grupy demograficzne. W miarę jak badania postępują, możemy spodziewać się nowych strategii terapeutycznych, które mogą zrewolucjonizować leczenie otyłości oraz pomóc wielu osobom w walce z tym poważnym problemem zdrowotnym.